'
Motto: "I thu chhiarin a siam che"

Tuesday, July 2, 2013

Mother Teresa-i chanchin

By: Joseph Saia

“I know God will not give me anything I can’t handle. I do not pray for success, I ask for faithfulness.” (Mother Teresa)

PIAN LEH MÛRNA:

Catholic hmeichhe missionary ropui ber leh khawvêl mi zawng zawngtena an ngaihsan ber, ‘Riangvai leh Fahrahte Nu’ tia an koh ṭhîn Mother Teresa-i hi kum 1910, August ni 26 khân Macedonia ram Skopje-ah a lo piang a, a pian a tûk maiah baptisma a chang nghâl a ni. (Macedonia hi tûn hma chuan Ottoman Empire tia koh a ni ṭhîn a, tûnah chuan Republic of Macedonia tia koh a ni tawh.) Teresa-i hian pianpui unau pahnih a nei a, ani hi an unau zînga a naupang ber a ni a, a û hmeichhia chu Aga-i a ni a, a û mipa zâwk chu Lazar-a a ni. August ni 27, 1910-ah baptisma a chang a. A naupan lai chuan Agnes Gonxha Bojaxhiu tiin an ko ṭhîn a, kum 18 a nih thlengin a hming lam tawi ‘Agnes’ tia koh a ni. Catholic chhûngkua aṭanga lo zi chhuak niin kohhran leh khawtlângah pawh mi ṭangkai tak a ni. 

A nu leh pate chu Albanian thlah an ni a. A pa Nikola Bojaxhiu-a chu damdawi leh thil dang dang zuara sumdâwng ṭhîn leh in sakna (construction) lama contractor hna thawk ṭhîn a ni a. Sumdâwnna bâkah politics lamah pawh a inhnamhnawih thûk hle a, Albanian zalênna sualtute zîngah pawh a phusa ber pâwl a ni nghe nghe. A nu Drana Bojaxhiu-i erawh chu sakhaw rawngbâwlna kawnga mi inpe zo tak a ni a, ṭawngṭai leh thilpêk lamah pawh mi ṭhahnemngai leh entawn tlâk tak a ni bawk. 

Sunday, June 30, 2013

William Carey (1761-1834)

By: Josephsaia 
Thuhmahruai:

Modern Missionary Enterprise sualchhuaktute zinga an puipa ber chu India rama Missionary ropui tak William Carey-a a ni. A hun hma hian mission rawngbawlna mi tam takin lo bei tawh thin mah se Carey-a hmasialna hian nakin hnu zel atan mission rawngbawlna zau zawk a vawrhchhuah tlat avangin chhinchhiah a hlawh bik a, Baptist Missionary Society dintute zingah chuan, “Father of Modern Mission” tia hriat lar a ni. Indian tawng chi hrang hrang 40 hmangin Baibul a letling a, a hun laia missionary zawng zawngte zingah sulhnu ngah ber a tling a ni.
 
Pian leh murna:

August 17, 1761 khan Paulerspury, Northamtonshire, England-ah a piang a. Naupang kum ruk mi a nihin a pa zirtir thawhna sikulah lehkha a zir ve a, naupang rilru chak tak a nih avangin hnim hming te, thingkung hming te, pangpar leh thlai hming te chu a hre bel em em a. Amaherawhchu a hriselna a that tawk loh avangin a nu leh paten pheikhawk thuia ei zawng turin Piddington khuaa an thian Clarke Nicholas-a hnenah an dah ta daih a. Tleirawl kum 16 mi a lo ni ve ta a, pheikhawk thui a zir lai chuan thian tha tak John Warr-a a char hlauh mai a. Pheikhawkthui a zir kum 2-na ah a thian Warr-a nen chuan tawngtaina hmun an kal a, chutah Warr-a chuan piantharna a chang ta hlauh mai a. A thian Carey-a pawh Pathian hriatna lama tuihal tak a nih avangin February 10, 1779 khan Pathian hnenah a inhlan ve ta a, Congregational kohhranah a lawi nghal bawk a ni. Baptisma a chan tak chu a nupui neih hnu kum hnih October 5, 1783 khan a ni.

Friday, June 21, 2013

Polycarp (AD 69-156)

By: Josephsaia

Kum zabi 2 atang tawh khan Roman Empire-ah leh Asia Minor-ah te, Europe-ah te, North Africa hmar lamah te, Palestine-ah te leh Mesopotamia thlengin Kristianna a lo darh tawh a. Chu chu Tirkohte Thiltih bung 13-23 ah chiang takin kan hmu. Asia Minor-a Chanchin Tha lo luh dan hi zir tur a tam hle a, a bul takah chuan Tirhkoh Paula rawngbawlna atanga lo intan a ni. Pisidia ram Antiokei-a Judaten Pathian an hnawl avangin Tirhkoh Paula chuan Jentailte lam a lo hawi ta a, Asia Minor lamah Chanchin Tha a lo darh zau ta a ni.
 
Kum zabi 1-na tawp lam khan Tirhkoh Johana, Jakoba unaupa chuan nasa takin Pathian Thu a hril a, Ephesi kohhran pawh a hmangaih hle tih kan hmu. Tihduhdahna a nasa em avangin Johanan chu Ephesus-a man a ni a, Rom khawpuiah tihhlum tura thawn a ni. Rome sipaite chuan thir bel lian tak chhunga tel so bawrh bawrhah an thlak a, mahse a taksa chu engtin mah a awm lo. Tihngaihna an hriat loh avangin Emperor Domitian chuan Patmos thliarkara thawn bo turin thu a pe ta a. Patmos thliarkara thihna a hmachhawn mek lai chuan Asia Minor-a kohhran pasarih; Smyrna, Pergamos, Sardis, Philadelphia, Laodicea, Thyatira leh Ephesi kohhrante hnenah lehkha a thawn a, chu chu Thupuan bu kan tih hi a ni.